Beelddenken, de visuele cognitieve stijl

Een cognitieve stijl is de manier die aangeeft waarop mensen denken, waarnemen, hun informatie verwerken en problemen oplossen. Het is een aspect van iemands persoonlijkheid. Het Beelddenken wordt in de wetenschap de visuele cognitieve stijl genoemd. Taaldenken wordt in de wetenschap de verbale cognitieve stijl genoemd.

Kinderen die een sterke voorkeur hebben voor het Beelddenken beredeneren vanuit het geheel. Zij hebben moeite met het verwerken van seriële informatie, zoals tijd en volgorde. Zij willen de informatie gelijktijdig verwerken en maken daar associaties bij. Een beelddenker kijkt naar overeenkomsten en niet naar de verschillen. Taaldenkers beredeneren vanuit de analyse en hebben een sterke voorkeur voor taal. Zij zijn sterk in seriële informatieverwerking en het volgen van procedures. Kinderen met deze analytische leerstijl en een voorkeur voor taal zijn in het voordeel in ons talige onderwijssysteem, terwijl de beelddenker in het nadeel is en hierdoor sneller moeilijkheden tegenkomt.

Tussen deze cognitieve stijlen kan ook nog een overlap zitten. Daarnaast zijn er ook andere manieren van informatie verwerken zoals; kinestetisch (ervaren, voelen en beweging) en auditief-digitaal (veelvuldig beredeneren, herhalen en zelfinstructie). Ook kan er een beperking ten grondslag aan het Beelddenken liggen, waardoor de voorkeur voor Taaldenken wel aanwezig kan zijn, maar er toch leerproblemen zijn.

Je wordt geboren als een beelddenker

We worden allemaal als beelddenker geboren. Een baby kent namelijk nog geen woorden. Tot vier jaar is iedereen een beelddenker en denken we voor het grootste deel in beelden en gebeurtenissen.
Vanaf het vierde jaar ontwikkelt een kind een voorkeur voor één van de manieren van informatie verwerven en verwerken. Rond het tiende jaar heeft dit proces zich voltooid en kun je pas daadwerkelijk zeggen of iemand de visuele cognitieve stijl (Beelddenken) of de verbale cognitieve stijl (Taaldenken) dominant gebruikt.

Veel (hoog)sensitieve en (hoog)begaafde kinderen denken in beelden. Evenals kinderen met dyslexie, dyscalculie, een label als ADHD, ADD of een vorm van autisme. Één van de uitdagingen van beelddenkers is ons overwegend talige onderwijssysteem. Vaak hebben ze het hier moeilijk mee en kunnen ze daardoor minder goed meekomen. Regelmatig hebben deze kinderen en hun omgeving niet in de gaten wat de oorzaak van het onderpresteren is in het onderwijs. Daardoor gaan de kinderen twijfelen aan zichzelf waardoor onzekerheid en een negatief zelfbeeld dan een gevolg kunnen zijn.

Beelddenken is geen aandoening en ook geen stoornis! Het is een kwaliteit om zeker trots op te zijn, zoals : makkelijk overzien van het geheel, snel verbanden leggen, creatief denkvermogen hebben, razendsnel associëren, origineel, intuïtief zijn en nog veel meer. Er zijn veel beroemde beelddenkers zoals: Leonardo da Vinci (artiest), Albert Einstein (natuurkundige), Alexander Graham Bell (uitvinder), Agatha Christie (auteur), Walt Disney (producer en cartoonist) en Steve Jobs (oprichter Apple).
Het is belangrijk om beelddenkende kinderen te leren hoe zij deze manier van informatie verwerken op de best mogelijke manier kunnen gebruiken, waardoor hun talenten maximaal tot uiting komen.